Een diepblauwe elektrische auto staat te glimmen in de zon voor Michels huis. Het liefst plugt hij de stekker rechtstreeks in op zijn zonnepanelen. “Maar dat kan nu nog niet. De stroom die we hier opwekken”, vertelt hij, terwijl hij naar het dak wijst, “moet eerst terug naar het net, dat tóch al overbelast is. Pas daarna komt het via een omweg bij onze auto terecht.”

Het is van de zotte, vindt hij, dat het zo omslachtig moet. Maar het laat tegelijkertijd ook het grote belang van energiecoöperaties als Energiefabriek013 zien. “De manier waarop we duurzame energie opwekken, bepalen de leden in de coöperatie samen. Op dit moment onderzoeken we vanuit Energiefabriek013 bijvoorbeeld de mogelijkheden van buurtbatterijen om de zelfopgewekte energie op te slaan. We doen een haalbaarheidsstudie en helpen buurtinitiatieven in de stad om het hele project op te zetten: waar haal je financiering vandaan, hoe kom je aan leden, op welke manier organiseer je het beheer?” Door het samen te doen, legt Michel uit, komt zo’n batterij of een hele rits zonnepanelen in de wijk waarschijnlijk sneller in beeld dan wanneer je dat als individu zou moeten regelen. “Een energiecoöperatie geeft mensen eigenaarschap, een manier om mee te beslissen. En dat zorgt dan weer voor draagvlak: het gevoel dat we sámen verantwoordelijk zijn voor duurzaam energieverbruik.”

Maar er is meer. Want samen met buren beslissen over zonnepanelen en buurtbatterijen is slechts een kant van de medaille. De energietransitie is zó omvangrijk, dat daar ook andere vragen bij komen kijken. Zoals: hoe kan de gemeente ervoor zorgen dat de energietransitie rechtvaardig gebeurt? Michel: “Door de energietransitie veranderen onze levens de komende jaren flink. Bewoners voelen het rechtstreeks; in hun meterkast, in de keuken, in de badkamer. Dan vind ik op zijn minst dat je daarover mee moet kunnen praten. Daarom zijn we vanuit Energiefabriek013 stevig gaan lobbyen voor een burgerberaad.”

Een burgerwat? Tijd voor een kort lesje burgerberaden. Bij een burgerberaad denken zo’n honderd willekeurig geselecteerde inwoners - uit allerlei wijken en met alle mogelijke achtergronden - samen na over belangrijke politieke vraagstukken. Het idee is dat die honderd gewone burgers samen tot betere inzichten komen dan één expert in zijn uppie. Het resultaat: adviezen die passen bij wat een stad als Tilburg – en de Tilburgers die hier wonen – écht nodig heeft.

Het lobbywerk van Energiefabriek 013 wierp zijn vruchten af: het eerste Tilburgberaad is een feit. “In totaal dachten 120 Tilburgers mee over een eerlijke energietransitie. 120 mensen! Met als resultaat 18 adviezen, waarvan de gemeente het grootste deel overneemt. Het besef dat we dat voor elkaar hebben gekregen, maakt mij hartstikke trots.” De initiatiefgroep onderzoekt nu samen met een aantal deelnemers uit het eerste Tilburgerberaad de mogelijkheden voor een permanent burgerberaad in Tilburg. “Mooi, toch? Als je energie aan de Tilburgers geeft, dan krijg je die dubbel en dwars terug.”